Beoordeling van uw financiële betrouwbaarheid
Een kredietrapport of kredietcheck (kredietrapport of kredietcheck) is een veelvoorkomend onderdeel van het huurdersscreeningproces, met name bij aanvragen via professionele vastgoedkantoren. Het is een onderzoek naar iemands financiële geschiedenis om diens staat van dienst bij het beheren van schulden en betalingen te beoordelen. Het doel voor de verhuurder is om eventuele rode vlaggen te identificeren, zoals een geschiedenis van wanbetaling of aanzienlijke openstaande schulden, die erop zouden kunnen wijzen dat de aanvrager financieel risicovol is. In Nederland wordt dit proces sterk verbonden met het Bureau Krediet Registratie (BKR), het centrale kredietregistratieagentschap van het land. De interactie van een huurder met dit systeem is vaak passief, maar het resultaat ervan kan beslissend zijn.
Het Bureau Krediet Registratie (BKR)
Het BKR onderhoudt een gecentraliseerde database van bijna alle consumentenkredieten in Nederland. Dit omvat persoonlijke leningen, autoleningen, hypotheken en kredietkaartbalansen boven een bepaald bedrag. Het BKR registreert niet alleen het bestaan van deze kredieten; zijn belangrijkste functie is het registreren van betalingsproblemen. Als iemand achterloopt met betalingen voor een opgegeven periode, zal de kredietverstrekker een negatieve BKR-registratie (negatieve BKR-registratie) aanmaken. Dit negatieve teken blijft zichtbaar op het kredietrapport van de persoon gedurende vijf jaar nadat de schuld volledig is opgelost. Tijdens het huurdersscreeningproces kan een verhuurder of een derde partij screeningsprovider, met de expliciete toestemming van de aanvrager, een BKR-check uitvoeren om te zien of er zulke negatieve registraties bestaan.
De harde impact van een negatieve registratie
Voor een potentiële huurder kan een negatieve BKR-registratie een kritiek, vaak fataal, slag zijn voor de huuraanvraag. Veel makelaars en institutionele verhuurders hanteren een generiek beleid om automatisch elke aanvrager met een negatieve BKR-geschiedenis af te wijzen. Het systeem is vaak onverbiddelijk en mist nuance. De reden voor de wanbetaling — of het nu een echte financiële tegenspoed, een geschil met een kredietverstrekker, of een tijdelijke vergetelheid van jaren geleden is — wordt zelden in overweging genomen. Het bestaan van de negatieve markering zelf wordt beschouwd als definitief bewijs van financiële onbetrouwbaarheid. Deze zwart-witbenadering betekent dat een vroegere financiële strijd nog tot vijf jaar na de onderliggende kwestie de huisvestingskansen van een persoon kan blijven achtervolgen.
Het belang van toestemming en privacy (AVG/GDPR)
Het is illegaal voor een verhuurder of makelaar om een kredietcontrole uit te voeren zonder de uitdrukkelijke en geïnformeerde toestemming (toestemming) van de aanvrager. Volgens de AVG (de Nederlandse implementatie van de GDPR) moet deze toestemming vrijelijk, specifiek en ondubbelzinnig worden gegeven. Doorgaans moet de aanvrager een toestemmingsformulier ondertekenen dat duidelijk aangeeft wie de controle zal uitvoeren en met welk doel. Dit geeft de huurder een wettelijke basis om te bepalen wie toegang heeft tot zijn/haar gevoelige financiële gegevens. Echter, op een concurrerende huurmarkt is de machtsverhouding scheef. Hoewel toestemming wettelijk vereist is, wordt weigeren deze te verlenen vaak gezien als het intrekken van de aanvraag, waardoor de huurder weinig praktische keus heeft dan akkoord te gaan met de controle.